Kiralık mülklerde ısınma sisteminin ana parçası olan kombinin durumu, Borçlar Kanunu’ndaki demirbaş ve kullanım esasları çerçevesinde ele alınır. Bu süreçte yaşanan bir sorunla karşılaşıldığında, kombi bakımı kiracıya mı ait yoksa ev sahibi mi bu masrafı üstlenmeli sorusu genellikle arızanın niteliğine ve periyodik işlemlere göre farklı yorumlanabilmektedir. Benzer şekilde kış aylarında sıkça gündeme gelen kombi arızası kime ait tartışmalarında sorunun kullanıcı hatasından mı yoksa cihazın ekonomik ömrünü tamamlamasından mı kaynaklandığı teknik inceleme gerektirir. Masrafların paylaşımı veya tek bir tarafın sorumluluğuna geçmesi, somut olayın detaylarına ve bakımın düzenli yapılıp yapılmadığına bağlı olarak değişkenlik gösterebilir.
Kiralık Evde Kombi Bakımı Kime Ait?
Kiralık bir konutta periyodik kombi bakımı, yasal uygulamalar ve yerleşik Yargıtay kararları uyarınca kural olarak kiracıya aittir. Kombinin verimli çalışmasını sağlamak, filtre temizliği yaptırmak ve kış sezonuna hazırlık gibi rutin işlemler, taşınmazın kullanımından kaynaklanan giderler kapsamında değerlendirilir. Borçlar Kanunu’na göre kiracı, kiralananı özenle kullanmak ve temizlik ile bakım giderlerini karşılamakla yükümlüdür.
Örneğin kombinin her yıl yapılması gereken standart kontrolleri için çağrılan yetkili servis ücretini kiracı öder. Ancak bu bakım sırasında uzman teknik servis, ‘kombinin ana kartı yanmış’ veya ‘eşanjör ömrünü tamamlamış’ gibi bir tespit yaparsa, bu durum bir bakım değil demirbaş onarımı kategorisine girer. Bu noktada masrafın sorumluluğu kiracıdan çıkar ve mülk sahibine geçer. Kısacası cihazın çalışır durumda kalması için yapılan düzenli kontroller kiracının, parçaların yenilenmesi veya cihazın tamamen bozulması durumundaki maliyetler ise ev sahibinin sorumluluğundadır.
Kiracı Kombiyi Yaptırıp Kiradan Düşebilir mi?
Kiracı, demirbaş niteliğindeki kombi arızasını kendi imkanlarıyla yaptırıp bu ücreti doğrudan kiradan düşemez. Yasal olarak böyle bir mahsup işleminin yapılabilmesi için öncelikle kira sözleşmesi maddelerine ve Borçlar Kanunu’ndaki usule riayet edilmesi gerekir. Ev sahibine bilgi vermeden ve onarım için onay almadan yapılan harcamaların kira bedelinden keyfi olarak kesilmesi, hukuki açıdan eksik kira ödemesi sayılabilir ve mülk sahibine haklı fesih imkanı tanıyabilir.
Sürecin yasal bir zemine oturması için kiracının, arızayı derhal mülk sahibine bildirmesi ve onarımın yapılması için uygun bir zaman tanıması şarttır. Eğer ev sahibi bu süre zarfında sorumluluğu üstlenmezse, kiracı arızayı giderip masrafı faturalandırarak kiradan düşme yoluna gidebilir. Ancak bu noktada her türlü iletişimi yazılı kanallar üzerinden yapmak ve fatura örneğini ev sahibine iletmek, gelecekte yaşanabilecek uyuşmazlıklarda kira sözleşmesi çerçevesindeki haklarınızı korumanıza yardımcı olur.
Ev Sahibi Kombiyi Tamir Ettirmezse Ne Yapılabilir?
Ev sahibinin, mülkü kullanım amacına uygun ve eksiksiz bir şekilde teslim etme ve bu durumu koruma yükümlülüğü bulunur. Eğer kombi arızası bir demirbaş sorunuysa ve ev sahibi tüm bildirimlere rağmen tamir işlemini üstlenmiyorsa, kiracının yasal yollara başvurma hakkı doğar. Bu durumda izlenebilecek ilk adım, ev sahibine noter kanalıyla bir ihtarname çekerek arızanın giderilmesi için net bir süre tanımaktır.
Tanınan süre içerisinde herhangi bir adım atılmazsa, kiracı mahkemeye başvurarak arızanın tespitini ve onarılmasını talep edebilir. Ayrıca, kombinin bozuk olması evin kullanım değerini düşürdüğü için arıza giderilene kadar geçen süre için kira bedelinde indirim talep etme hakkı da saklıdır. Eğer arıza evin yaşanılamayacak derecede soğuk olmasına neden oluyorsa ve ev sahibi onarımı reddediyorsa, kiracı için sözleşmeyi haklı nedenle feshetme seçeneği de gündeme gelebilir. Önemli olan tüm bu süreçte sözlü iletişim yerine, ileride delil teşkil edebilecek yazılı kanalları kullanmanızdır.
Kiralık bir mülkte kombiyle ilgili yaşanacak uyuşmazlıkları önlemek için arızanın kaynağını doğru tespit etmek ve mülk sahibiyle yazılı iletişim kurmak kritik önem taşır. Rutin bakımlar kullanıcı sorumluluğunda olsa da, cihazın demirbaş niteliğindeki büyük onarımları yasal olarak ev sahibi tarafından karşılanmalıdır. Siz de yeni bir kiralık daire tutarken kombi ve diğer tesisatın durumunu mutlaka kontrol etmeli, bakım geçmişi hakkında bilgi alarak taşınma sürecinizi güvence altına almalısınız.